Buji Nasıl Çalışır?

Buji Nasıl Çalışır?

BİR GERİLİM UYGULANIR, KIVILCIM ELDE EDİLİR VE PAT! KOLAY, DEĞİL Mİ? PEK ÖYLE SAYILMAZ. İŞTE BUJİLER HAKKINDA BİLMEDİKLERİNİZ.

15 Mayıs 2014

NERVÜRLÜ YALITKAN Süratiniz hızla arttığı zaman, modern bir motosikletin elektrik sistemi bujinizin üst ucuna yaklaşık 60.000 voltluk bir akım verir. Alttaki yanma odasındaki müthiş basınçlar elektrotlar arasında bir kıvılcımın oluşmasını zorlaştırır, bu yüzden bütün o akım gidecek bir yer arar. Cazip bir rota seramik yalıtkanın yüzeyinin (beyaz kısım, alüminyum oksitten yapılır) altındaki metal kutudur. Bu rotanın cazibesi nasıl azaltılır? Rotayı uzatarak ve yüzeyi dalgalı hale getirerek.

 

Buji Nasıl Çalışır?

 

ÇAP Motorların marşlarının olduğu ve motorcuların motorlarını yaktıkları günlerde bujiler güdük, kalın, başparmak büyüklüğünde nesnelerdi. Bazıları o kadar büyük ve kalındı ki yolun kenarında çıkarabilirdiniz. Dört valflı silindir kapaklarının ve daha büyük su kanallarının çıkması bu saçmalığa bir son verdi – artık o kadar az yer vardı ki bujilerin küçük olması gerekiyordu. Birçok ucun çapı 10 mm’ye indi, hatta bazıları 8 mm’dir. Fakat fiyatlarda bir düşme yok: Bunun sebebini anlamak için aşağıdaki TOPRAK ELEKTROTU bölümüne bakın. İpucu: Bujinizin platin parçaları olabilir.

 

MERKEZ ELEKTROT Karbon birikintisinin, siz ağır ağır giderken bile çevreleyen seramik yalıtkan’da yanarak yok olması, ama son hızla gittiğinizde erimemesi için yeterice ısınması gerekir. İridyum gibi değerli metallerin kullanılması bu konuda büyük faydalar sağladı. Bunlar çok geniş bir ısı derecelendirmesine sahiptir ve o kadar güçlüdürler ki elektrotlar hizmet ömründen feragat etmeksizin çok küçük (0,4 mm çapla) yapılabilir. Küçük iyidir, çünkü ilk ufak ateş topundan çıkan ısının daha küçük bir kısmı emilir, bu yüzden yanma daha verimli olur, bu da daha çevik ivmelenme sağlar. Maalesef bu durum buji fiyatlarını da yükseltir. Bu arada, İridyum’u Dünya’ya getiren dinozorları öldüren göktaşıydı.

 

TOPRAK ELEKTROTU Merkez elektrotun sorunlarının büyük kısmı burada da geçerlidir, bu yüzden yüksek performanslı motorların bujilerinin toprak elektrotuna platin gibi değerli bir metal kaynaklanır. Toprak elektrotunu bükerek (ya da, düşürerek) iki elektrot arasındaki boşluğu ayarlayabilirsiniz, ama çoğu bujinin boşluğu fabrikada ayarlanır.

 

BUJİNİN KISA TARİHİ

 

İlk kimin aklına geldi? Buji şirketlerine bakarsanız çoğu şirket kendi kurucusunun, bujinin mucidi olduğunu iddia eder. Aslında bir kıvılcımla gaz ateşleyen ilk insan 1777’de Alessandro Volta oldu, fakat o bunu metan gazı ve termos büyüklüğünde bir kondansatör ile yapmıştı, bu yüzden motorlara uygunluk bakımından puan kaybetti. Bir sonraki gelişme 1885’te Jean Lenoir’den geldi. Lenoir Volta’nın kuramını kullandı, mekanizmayı sıkıştırdı ve onu yepyeni içten yanmalı motoruna taktı. Hatta bujisinin patentini bile aldı. O zamandan bu yana buji sadece evrim geçirdi. Daha iyi yalıtım, daha iyi sızdırmazlık, daha yüksek kıvılcım kalitesi, daha fazla dayanıklılık.

 

Teşekkürler: İngiltere’nin önde gelen buji uzmanı, NGK’den Tim Howes